Złota Księga Kalisza

 
      Złota Księga Kalisza jest to księga zawierająca 476 stron, założona 15 września 1922 roku, za czasów prezydenta miasta Kazimierza Koszutskiego. Księga przeznaczona jest do wpisów upamiętniających ważne dla grodu nad Prosna wydarzenia, wizyty wybitnych osób czy ważne uchwały rady miejskiej. Jest też rodzajem kroniki. Od roku 1920 dokonano w niej 140 wpisów. Do roku 1939, czyli przez 17 lat, było ich zaledwie 15, a pozostałe (do 1998 roku) są to wpisy nawet i mało ważne; ostatni pochodzi z sierpnia.
      
Księga zaczyna się w dniu 19 listopada 1922.roku, kiedy to poświęcono seminarium duchowne oo. jezuitów; widnieją w niej podpisy uczestników, a m.in.: kardynała Aleksandra Kakowskiego i biskupów: Zdzitowieckiego, Tymienieckiego i Krynickiego oraz wojewody łódzkiego i innych osobistości. W roku następnym jest tylko jeden wpis, z dnia 2 czerwca 1923 roku, z okazji wizyty w Kaliszu prezydenta RP, Stanisława Wojciechowskiego i nadania mu tytułu "Honorowego Obywatela miasta Kalisza". W latach następnych znajdują się wpisy odwiedzających Kalisz ministrów różnych resortów związanych z jego odbudową po zniszczeniach. Przy wpisie wojewody łódzkiego Jaszczoła znajdują się słowa: "Otucha w serce wstępuje w zmartwychwstałym Kaliszu, na widok prężnej pracy". Obszerniejszy tekst widnieje pod datą 7 sierpnia 1927 roku, kiedy do Kalisza przybył z rodziną i generalicją Józef Piłsudski na odsłonięcie pomnika legionistów w Szczypiornie i nadanie honorowego obywatelstwa. Motywacja tego była zaś następująca: "W uzasadnieniu zasług Jego, położonych ku odbudowie Ojczyzny, w organizacjach nielegalnych zwróconych przeciwko najeźdźcy, przy tworzeniu kadr Wojska Polskiego w dobie zaborów i w walce zbrojnej w czasie wojny światowej pod sztandarami Polskiemi oraz przy organizowaniu Rządu i zwycięskiej armii niepodległej Polski".
      W roku następnym, przejazdem, zatrzymał się w Kaliszu i wpisał do Złotej Księgi prezydent Ignacy Mościcki. W 1930 roku dokonano dwóch wpisów: z okazji ingresu biskupa Karola Radońskiego i z okazji rautu na 25-lecie walki o Szkołę Polską z udziałem ministra WRiOP, Sławomira Czerwińskiego (kaliszanina). Przed rokiem 1939 znajduje się wpis miss Polonii - Zofii Batyckiej, ministrów różnych resortów z okazji Kongresu Eucharystycznego w Kaliszu w dniach 27-29 czerwca 1931 roku. W 1933 r. zanotowana jest wycieczka lekarzy higienistów Ligi Narodów z udziałem medyków z 10 krajów. Ostatni wpis przed 1939 rokiem upamiętnia obecność ministra WRiOP, Sławomira Czerwińskiego i zwieńczony jest jego podpisem. Wprawdzie nie zapisano w jakim celu przybył, ale najprawdopodobniej uczestniczył w otwarciu nowej przystani szkolnej nad Prosną (ładnego budynku, który po przebudowie stracił, niestety, zupełnie swą urodę).
      O dalszych wpisach, dokonanych po przymusowej, okupacyjnej przerwie - w następnym odcinku.

Władysław KOŚCIELNIAK