Kaliskie rocznice

 
      Jak bogate są dzieje Kalisza niech świadczy fakt, że w wydana w 1989 roku "Kronika miasta Kalisza" zarejestrowała ponad 1300 ważniejszych dat. Obecnie opracowywane jest wydanie drugie, będzie ono poprawione, uzupełnione i doprowadzone aż do roku jej wydania. Autorzy Kroniki dr Krzysztof Walczak i autor tego felietonu przewidują, że ilość dat powinna dojść do ponad 3000.

      Zbliża się koniec 1998 roku, w związku z tym chciałbym - jak zwykle w taki czas - przypomnieć choć niektóre daty związane z okrągłymi rocznicami, które może nie mają większego znaczenia, jednak bez nich i im podobnych historia miasta byłaby uboższa.
      - W tym roku mija 640 lat od chwili aresztowania w Kaliszu Maćka Borkowica, wojewody poznańskiego, właściciela zamku w Koźminie, ale i rozbójnika, wichrzyciela, przeciwnika króla Kazimierza Wielkiego. Król podczas pobytu w Kaliszu w 1358 skazał Borkowica na śmierć głodową, na zamku w Olsztynie koło Częstochowy. Wydarzenie to Jan Matejko przedstawił na jednym ze swych dzieł.
      - 630 lat temu, czyli w roku 1368, król Kazimierz Wielki spotkał się w Kaliszu z królem Ludwikiem Węgierskim. Obaj władcy omawiali sprawę wspólnego działania przeciw cesarzowi. Jak wiadomo, po śmierci Kazimierza Wielkiego Ludwik został królem Polski. Niestety, częściej jednak wolał przebywać na swoim zamku w Budzie. Tak więc, aby załatwić wiele, ważnych spraw trzeba było wysyłać delegacje do Węgier.
      - W roku 1598 czyli 400 lat temu wydany został w Kaliszu regulamin wyboru władz miejskich, działo się to za burmistrzowania Szymona Cisowskiego, który musiał być dobrym gospodarzem miasta, skoro wybierano go sześciokrotnie na ten urząd. Urząd ten pełniono wówczas tylko przez jeden rok.
      - W roku 1655 wojska szwedzkie buszowały po kraju prawie bezkarnie, pustosząc nasze ziemie. Spotkało to także i Kalisz. Wielokrotne "wizyty" Szwedów w grodzie nad Prosną, nawet kilkumiesięczne, nakładanie kontrybucji, konieczność utrzymania najeźdźców znacznie zubożyła miasto i jego mieszkańców.
      - W roku 1658, czyli 340 lat temu, król Jan Kazimierz przysłał do Kalisza komisję dla rozpoznania szkód wyrządzonych klasztorom.
      - Przed 300 laty tj. w 1698 król August II Mocny uchylił praktykowany dotychczas sposób wyboru rajców miejskich przez starszych cechów, postanawiając, iż rajcy mają być wybierani przez wszystkich obywateli miasta, ale Z dwunastu kandydatów starosta miał prawo mianować sześciu.
      - W tym roku mija 270 lat od rozpoczęcia budowy kaplicy "Żołnierskiej" nazywanej dawniej kaplicą "Rycerską", którą ukończono w 1758. Trzynaście lat później w podziemiach kaplicy został pochowany jej fundator Piotr Sokolnicki, chorąży poznański, którego ciało przywieziono z kościoła reformatorów z Chocza. Na stropie kaplicy kaliski malarz Barcikowski namalował scenę procesyjnego przeniesienia obrazu Matki Boskiej z kościoła i dworu Skolnickich w Dobrcu do kościoła reformatów w Kaliszu. Obrazek ten przez wiele lat był w posiadaniu tej rodziny, a rycerze nosili go na piersiach w czasie różnych wojen.
      - 200 lat temu pobudowano, albo przebudowano kościółek św. Wojciecha na Zawodziu: Na jednej z belek kościoła budowniczy Jan Kejner wyciął napis: "Anno Domini 1798 die 24 Aprilis Sebastian Zieliński kościoła tego fundator kunsztu garncarskiego z parafianami wszystkiemi".
      - Warto przypomnieć, że w 1818, czyli 180 lat temu, na mocy bulli papieża Piusa VII ustanowiono biskupstwo kujawsko-kaliskie z siedzibą w Kaliszu, a katedrę we Włocławku. Jeżeli przyjąć, że informacja z roku 1124 o istnieniu w Kaliszu diecezji jest prawdziwa, to jak widać dopiero za trzecim razem udało się powołać biskupstwo kaliskie już na zawsze.
      -160 lat temu urodził się w Kaliszu Adam Asnyk, poeta, dramaturg, pisarz i działacz polityczny, członek Rządu Narodowego Powstańczego w 1863 r. Pochowany został W Krakowie na Skałce.
      - W roku 1878, czyli 120 lat temu powstała Fabryka Fortepianów i Pianin Arnolda Fibigera. Fabryka ta była jedną z sześciu jakie istniały na przestrzeni XIX wieku w Kaliszu.
      - 90 lat temu, w roku 1908 powołano do życia Kaliski Oddział Polskiego Towarzystwa Krajoznawczego, którego jubileuszowa uroczystość odbyła się we wrześniu br. w sali recepcyjnej ratusza.

Władysław KOŚCIELNIAK, ZK nr 99, 11 grudnia 1998 r.